terra-nostra.pl

Literatura podróżnicza

admin — Wed, 15 Feb 2012 08:57:16 +0000

Początków literatury podróżniczej można doszukiwać się w czasach starożytnych, czego najdoskonalszym przykładem jest dzieło Geografia Ptolemeusza. Jednak dopiero zbieg dwóch istotnych wydarzeń, a mianowicie wynalezienie druku przez Gutenberga oraz odkrycie Ameryki przez Kolumba umożliwiło rozpowszechnienie tego rodzaju piśmiennictwa. Pierwszych twórców tego działu literatury należałoby szukać wśród tzw. podróżników gabinetowych, rekrutujących się najczęściej spośród grona pierwszych antropologów. Nie odbywali oni długich i męczących podróży, poddawali jedynie stosownej interpretacji wiadomości zgromadzone z różnych źródeł, m.in.: od marynarzy, handlarzy czy misjonarzy. Były to jednostki pozbawione odpowiedniego, krytycznego warsztatu badawczego, w związku z czym relacje przez nich przekazywane często nie odzwierciedlały prawdy. Dodatkowy problem stanowiła bariera językowa, gdyż sztuczne konstrukty jakimi były języki pidżynowe nie niosły za sobą odpowiednich wartości semantycznych właściwych do naukowego opisu. Próbę zrewidowania takiej sytuacji podjął jeden z polskich badaczy, antropolog Bronisław Malinowski. Uznał, że przy opisywaniu odmiennych zwyczajów nie można posługiwać się kryteriami własnej kultury. Podróżując po niemal wszystkich kontynentach świata starał się poznać odmienne obyczaje i kulturę. Jako ikona świata podróżniczego i antropologicznego, stracił nimb chwały po opublikowaniu w 1967 roku swoich dzienników. Z kart książki wyłonił się szokujący obraz gburowatego, nieprzyjemnego, a momentami wyuzdanego megalomana, który nie potrafił się pozbyć europocentrycznego spojrzenia na świat. Od tego momentu większość antropologów oraz osób piszących o podróżach stara się mieć na uwadze nauki Malinowskiego, do których sam mistrz niestety się nie stosował. Niewątpliwie współczesne opracowania o tematyce podróżniczej pokazują obiektywne spojrzenie na oglądaną, odmienną rzeczywistość. Dzisiejsza literatura stara się unikać sądów wartościujących względem tubylczej kultur. Jeżeli pojawiają się w niej opinie autora to są nacechowane głębokimi emocjami, wywołanymi niezwykłym kontaktem z “obcymi”.

Czy turystyka obszarów wiejskim ma potencjał?

admin — Wed, 15 Feb 2012 08:50:05 +0000

Punkt kulminacyjny rozwoju kultura ludowa w Polsce osiągnęła naprzełomie XIX i XX wieku. Tendencji do hołubienia uroków wiejskich ulegali niemalże wszyscy artyści Młodej Polski, m.in.:: Stanisław Wyspiański, Lucjan Rydel, Kazimierz Przerwa-Tetmajer i inni. Już w 1906 roku powstał we Wdzydzach na Kaszubach pierwszy skansen założony przez Gulgowskich, którzy gromadzili zbiory związane z kulturą ludową z okresu XVII-XVII wieku. Także widmo dwóch wojen światowych i komunistyczna ideologia nie zniszczyły ludowej tradycji, która pod strzechami czekała na dogodną chwilę, aby pokazać się w pełnej krasie. Nadejście wolnej Polski po 1989 roku pozwoliło wielu prywatnym inwestorom na wykorzystanie terenów wiejskich pod inwestycje. Dzięki temu rujnujące się dworki szlacheckie otrzymały drugą szanse. Rewitalizowane kompleksy pałacowo-ogrodowe czy pomniejsze dwory przemieniły się w ekskluzywne centra odnowy biologicznej, hotele, centra konferencyjne czy muzea. Chaty wiejskie oraz wszelkiego rodzaju budynki użyteczności publicznej (szkoły, młyny, itp.) zaczęto przewozić do specjalnie tworzonych przestrzeni zwanych skansenami. Jednak nie tylko wiejska kultura materialna została wykorzystana przez turystykę, także dziedzictwo niematerialne, czyli obyczaje i tradycja z obszarów wiejskich cieszą się dziś dużym powodzeniem. Wracają do łask jarmarki, organizowane w większych i mniejszych miastach przy okazji obchodów świątecznych. N kolorowych stoiskach można posmakować regionalnych, tradycyjnych potraw czy przyjrzeć się inscenizacjom przedstawiającym dawniej wykonywane zawody. Imprezy plenerowe urządzają także same skanseny. Najczęściej są to eventy tematyczne związane z przemijaniem pór roku czy kalendarzem liturgicznym. W takie dni można zapoznać się z dawnymi tradycjami towarzyszącymi przygotowaniom do świąt Bożego Narodzenia czy też spróbować sił w tworzeniu pisanek prze Wielkanocą. Od typowej kultury wiejskiej odbiega nieco popularna w ostatnim czasie agroturystyka. Ta gałąź turystyki nastawiona jest w większym stopniu na odpoczynek od miasta, relaks w otoczeniu sielskiej wsi. Pokazuje także uroki i wady wiejskiego życia, mniej troszcząc się o przekazanie turyście ludowych prawd i podań.

Turystyka (po)przemysłowa

admin — Wed, 15 Feb 2012 08:48:29 +0000

Czy zabytki techniki mogą stać się atrakcją turystyczną? Oczywiście. W Polsce tzw. turystyka obiektów przemysłowych i technicznych (A.M. von Rohrscheidt) znajduje się w powijakach, jednakże na Zachodzie przeżywa prawdziwy boom, czego dowodzą takie projekty jak Europejski Szlak Dziedzictwa Przemysłowego, kompleksy jak Zagłebie Ruhry w Niemczech czy Park Turystyczne Blegny-Mines w Belgii. Ochrona dziedzictwa przemysłowego stała się na tyle istotnym elementem kulturowym, że na przełomie lat 70- tych i 80-tych XX wieku powstał Międzynarodowy Komitet Ochrony Dziedzictwa Przemysłowego, do którego Polska dołączyła w 1988 roku. Właściwie od tego momentu możemy mówić o faktycznej ochronie zabytków techniki w Polsce, których przybywa z roku na rok. Jednym z najciekawszych projektów w ramach turystyki przemysłowej na terenie Rzeczpospolitej jest Szlak Zabytków Techniki w województwie śląskim. Jest to nie tylko atrakcja turystyczna, ale także bardzo efektowny i rozpoznawalny produkt promujący dane województwo. Na trasie znajdują się takie artefakty przemysłu jak: Zabytkowa Kopalnia Węgla Kamiennego “Guido” w Zabrzu czy Tyskie Browarium. Poza tym szlakiem szlakiem znajdują się także obiekty techniki wyjątkowe w skali europejskiej, do których zaliczyć można Kopalnię Soli w Wieliczce czy Elektrownię Porąbka-Żar. Trend turystyczny oscylujący wokół dziedzictwa przemysłowego wynika głównie z ciekawości, zainteresowania historią techniki, innowacyjnymi w określonym czasie rozwiązaniami. Niekiedy łączy się to również ze sprawdzeniem swojej sprawności fizycznej, gdy trzeba w trakcie wyprawy podążać wąskimi korytarzami kopalnianymi. Zupełnie odmienne zastosowania dla obiektów przemysłowych znaleźli architekci zajmujący się rewitalizacją Starego Browaru w Poznaniu czy Manufaktury w Łodzi. Przekształcając monumenty techniki w nowoczesne i stylowe galerie handlowe przywrócili im dawną żywotność. Niewątpliwie ta nowa orientacja w turystyce jest uwarunkowana również nowymi wymaganiami turystów, którzy pragną odejść od niedawnego modelu spędzania wolnego czasu tzw. 3S (sea, sun, sand) na rzecz 3E (entertainment, excitement, eduction). Zetknięcie z zabytkami techniki realizuje wszystkie aspekty tych nowych wymogów, zapewniając turyście rozrywkę, ekscytację oraz edukację.

Turcja

admin — Wed, 15 Feb 2012 08:47:36 +0000

Od kilku sezonów coraz większym zainteresowaniem wśród turystów polskich wyjeżdżających na zagraniczne wyprawy egzotyczne cieszy się Turcja. Powodów jak się okazuje jest bardzo wiele. Jeden z atutów tego rodzaju wypraw stanowi cena. Przeciętny Polak jest w stanie wydać na wycieczkę zagraniczną ponad dwa tysiące złoty mając zapewnioną dobrą pogodę i opcję all inclusive. Pod tym względem Turcja wpisuje się w predyspozycje rodzimych wycieczkowiczów, gdyż biura podróży za rozsądną cenę oferują pobyt w średniej klasy hotelach z pełnym wyżywieniem. Drugi autu tureckich kurortów to niezaprzeczalnie słoneczna pogoda. Polacy coraz częściej stoją przed dylematem: polskie może czy Riwiera Turecka? I tu tkwi jeden z błędów polskiej bazy noclegowej w nadmorskich kurortach. Do wyboru mamy: ekskluzywne hotele w bajońskich cenach oraz ciasne i tanie kwatery prywatne. Nie ma w zasadzie wypośrodkowanej oferty dla przeciętnego Kowalskiego, dlatego często podejmuje on decyzję o wyjeździe za granicę do Turcji bądź Egiptu. Ostatni sezon wakacyjny pokazał, że kryzys uderzył w kieszenie Polaków, którzy wybierali częściej Egipt. Jednak często można zetknąć się z zarzutami w stosunku do nachalności Egipcjan. Turcja także cieszyła się dużą popularnością, jednak kurs walut wypadał na jej niekorzyść. Przedstawiając to obrazowo: w Egipcie butelka wody mineralnej kosztowała w przeliczeniu na rodzimą walutę 50 gr, podczas gdy w Turcji za tą samą butelkę z wodą trzeba było już zapłacić 2 zł. Atutem Riwiery tureckiej są krajobrazy, piaszczyste plaże, niezwykłe krainy (Kapadocja) oraz cuda świata takie jak Pamukkale. Polscy turyści często podejmują się wypraw do Turcji, by w ramach wycieczek fakultatywnych czy też wycieczek objazdowych zwiedzić jedno z najciekawszych miast świata – Stambuł. Na chwilę obecną Egipt stanowi wciąż jeszcze ulubioną destynację Polaków. Jednak w szranki z nim stają powoli także inne państwa, zas jednym z faworytów zdaje się być Turcja.

Na własną rękę czy z biurem?

admin — Wed, 15 Feb 2012 08:39:14 +0000

Pierwsza zasada globtrotera brzmi: żeby zostać podróżnikiem trzeba wyjechać. Podjąwszy tę decyzję należy dokonać kolejnego wyboru odnośnie formy podróży: samemu przygotować szczegóły wyprawy czy poddać się sugestiom oferowanym przez biuro? Decyzja zależy od wielu czynników, jednak najważniejszym jest charakter przyszłego turysty. Podróżując na własną rękę możemy całą wyprawę przygotować przed wyjazdem, o ile potrafimy sprawnie poruszać się w sieci oraz posiadamy odpowiednie kompetencje językowe, a i to czasem nie wystarcza. Takie sytuacje zmuszają do liczenie na przysłowiowy “łut szczęścia”, co z jednej strony brzmi ryzykownie, z drugiej zaś może stanowić zapowiedź niezwykłej przygody. Wyruszając na własną rękę w nieznane warto się zaopatrzyć w naprawdę dobry przewodnik, który będzie posiadał informacje praktyczne, dane dotyczące infrastruktury turystycznej określonej destynacji oraz najważniejsze zwroty przydatne w kontakcie z mieszkańcami (często za biblię podróżników uważa się przewodniki Lonley Planet). Tego rodzaju wyprawy pozwalają zdecydowanie więcej zobaczyć, poznać lepiej miejsce oraz ludność, poczuć smaki i zapachy regionalnej kuchni, a przy odrobinie szczęście uszczknąć rąbka tajemnicy z ludowej tradycji. Podróże samodzielnie przygotowywane, zwłaszcza te pierwsze, niosą ze sobą także ryzyko. Nie zawsze można przewidzieć wszystkie warianty sytuacyjne i się na nie przygotować. Zdecydowanie większe doświadczenie w takich przypadkach mają biura podróży z kilkuletnim stażem. Przeszkoleni piloci, przewodnicy i rezydenci są niemal na każde zawołanie turysty przez całą dobę. Wycieczkowicz nie musi martwić się o ubezpieczenie, wyżywienie czy nocleg. Ponadto ma możliwość skorzystania z dodatkowych atrakcji w postaci wycieczek fakultatywnych organizowanych przez biuro podróży w porozumieniu z lokalnym touroperatorem. Należy mieć jednak na uwadze, że niekiedy przedstawiany produkt turystyczny odbiegał będzie od prawdy (np. w Egipcie podczas wycieczki do wioski Beduinów widać wyraźne ślady popkultury Zachodu, gdy tubylcy konsumują chipsy). Jeżeli chcemy zobaczyć nieco więcej podczas takiej wyprawy warto korzystać z lokalnych ofert wycieczkowych, uważając jednak na ceny, zwłaszcza w krajach islamskich, gdzie handel jest podstawą gospodarki. Jak widać decyzja o podjęciu wyprawy musi być przemyślana. Najważniejsze jednak w obu przypadkach jest poszanowanie cudzej kultury. Pamiętajmy: To my jesteśmy tam gośćmi!

Czy warto zwiedzać miasta?

admin — Wed, 15 Feb 2012 08:37:26 +0000

Podwyższenie realnych dochodów, rozwój środków transportu, poszerzenie horyzontów wpłynęło na większe zainteresowanie podróżami krótkoterminowymi. Najczęściej miejscem destynacji takich wypraw są miasta. Oczywiście największe korzyści z tego typu turystyki czerpią najważniejsze metropolie, tj.: Londyn, Ateny, Nowy Jork, a w Polsce Warszawa, Kraków, Poznań, Wrocław. Taka tendencja związana jest atrakcyjnością turystyczną miasta, na którą składają się m.in.: położenie, walory przyrodnicze i kulturowe, promocja. W ramach turystyki obszarów miejskich występuje jeszcze wiele jej odmian. Jedną z takich wypraw są podróże handlowe związane z centrami handlowymi. Najważniejszymi w skali światowej destynacjami są Atlanta i Chicago. Nie powinno to dziwić, gdyż to właśnie w Atlancie powstało jedno z pierwszych nowoczesnych centrów handlowych w 1959 roku (Lennox Square). Równie młodą formą turystyki powiązaną z obszarem miejskim jest turystyka gastronomiczna. Wyróżnikiem są tu najczęściej niepowtarzalne produkty regionalne, których historia wiąże się niemal organicznie z danym miastem, jak na przykład: toruńskie pierniki. Niekiedy motywacje do podjęcia takiej gastronomicznej wyprawy mogą być zupełnie odmienne, np. chęć stołowania się w najbardziej prestiżowych restauracjach świata oznaczonych gwiazdkami Michelina (Kraków). Miasta stanowią także ważne centra rozrywki stąd przyciągają turystów pragnących jej skosztować. Pierwotnie do takich rozrywek zaliczano położone niedaleko miast parki rozrywki (co poświadczyć może rozwój amerykańskiej miejscowości Orlando po wybudowaniu w 1971 roku nieopodal niej kompleksu Walt Disney World) oraz kasyna (słynne Las Vegas rozwijające się intensywnie od 1941 roku, kiedy to wybudowano pierwsze kasyno). Współcześnie miasto oferuje jeszcze większą ilość rozrywek min.: kina, teatry, koncerty, mecze, muzea, itd. W tym aspekcie turystyka rozrywkowa nierozerwalnie wręcz łączy się z turystyką kulturalną w mieście, które otwiera przed odwiedzającymi szerokie spektrum możliwości wyboru rozmaitych eventów kulturowych. Miasta stanowią także ważne centra biznesowe, wobec czego intensywnie wzrasta zapotrzebowanie na rozwijanie branży turystyki kongresowej.

Góry dla każdego!

admin — Wed, 15 Feb 2012 08:34:38 +0000

Położone na południu Polski, w masywie górskim Karpat, Tatry są przystanią dla wszystkich tych, którzy pasjonują się wspinaczką górską oraz trekkingiem. Nasze rodzime góry stanowią miejsce, gdzie każdy miłośnik mniej czy bardziej aktywnego wypoczynku znajdzie coś przyjemnego dla siebie. Historia tatrzańskich ekspedycji sięga daleko w głąb dziejów, jednak pierwsze relacje poparte fotografią z 1871 roku zawdzięczamy Awitowi Szubertowi, który też uwiecznił dla przyszłych pokoleń znak rozpoznawalny polskich Tatr – Morskie Oko. Obecnie miejsce to stanowi jedną z największych atrakcji turystycznych, znajdując się w programie wycieczki niemal każdego podróżującego w Tatry. Morskie Oko popularność zdobyło sobie zapewne nie tylko dzięki pięknemu krajobrazowi, ale także za sprawą niechlubnej drogi asfaltowej wiodącej od początku trasy, aż do samego schroniska, przez co także mało aktywne osoby mogą zobaczyć jedno z najczęściej odwiedzanych miejsc w Polsce. Osoby o lepszej kondycji fizycznej maja zdecydowanie szerszą gamę szlaków do wyboru. Najpopularniejsze są wspinaczki na Giewont czy Czerwone Wierchy. Stopień trudności nie jest wysoki, wystarczy mieć porządne buty i odpowiedni na każdą pogodę strój. W górach, bowiem należy mieć na uwadze bezpieczeństwo i nagłe zmiany pogody. Jednymi z najtrudniejszych tras polskich Tatr są Rysy, Czerwona Ławka czy Orla Perć. Nie tylko stopień trudności tras jest dostosowany do różnych poziomów sprawności, także baza noclegowa zróżnicowana jest pod względem zasobności portfela. Zdecydowanie najwięcej wynosi nocleg w stolicy Tatr, czyli Zakopanem. Tu również można wybrać odpowiednią dla każdego miłośnika gór opcję finansową, poczynając od eleganckich i kosztownych wili poprzez mniejsze pensjonaty, a kończąc na małych i przytulnych kwaterach prywatnych. Zakwaterowanie w Zakopanem jest na pewno wygodniejsze pod kontem transportu, jeżeli istotnym kryterium jest łatwy dostęp do środków transportu. Dla zmotoryzowanych rodzin z dziećmi lepszym wyjściem mogą być miejscowości nieco oddalone od Zakopanego. Panuje tam mniejszy ruch, zaś mniejszy kontakt z Krupówkami może mieć zbawienny wpływ dla portfela. Dostępność dla każdego w połączeniu z wysokogórskim widokiem jest ogromną zaletą wpływającą na tak dużą popularność Tatr.

Ucieczka w nieznane

admin — Wed, 15 Feb 2012 08:33:18 +0000

W świecie, gdzie każdy człowiek ma dostęp do internetowego systemu nawigującego (GPS), zastanawiające jest czy istnieją jeszcze przestrzenie niezbadane. Miejsc prawie niezbadanych czy też zbadanych w stopniu niewielkim jest na świecie coraz mniej.To zazwyczaj w warunkach, które wydają się skrajnie nieprzyjazne dla człowieka, żyją ludy hołdujące jeszcze dawnym obyczajom i tradycji rodowej, jak plemiona Himba, Herrero, Samowie. Cykl ich dnia, a często nawet życia jest poddany dyktatowi warunków klimatycznych. Na te skrajnie nieprzyjazne warunki plemiona zazwyczaj reagują zacieśnianiem więzów, próbują wspólnymi siłami sprostać wyzwaniom natury. Zupełnie odmienne podejście panuje zaś u plemienia Ików, które w swojej pracy opisał Colin M. Turnbull. Specyfiką tego ludu był niemal deficyt jakichkolwiek więzi międzyludzkich. Nasze,”cywilizowane” pojęcie przyjaźni czy miłości niemalże nie występuje wśród tych współplemieńców. Jedyną wartością jest tam jedzenie. Wszechobecny głód i prawo silniejszego odbiły piętno na kolejnych pokoleniach Ików, które nie pamiętają już czym jest pomoc. Bardzo rzadko dane jest przeciętnemu człowiekowi zetknąć się bezpośrednio z kulturą plemienną, poczuć niejako pierwotną natury. Jednak powstają biura podróży, które organizują wyprawy do odległych zakątków świata. Do takich ryzykownych wypraw zatrudniani są doświadczeni globtroterzy, którzy wiedzą jak poradzić sobie w trudnej sytuacji. Najczęściej uczestnikami takich ekspedycji są osoby zamożne, pragnące poczuć przypływ adrenaliny czy tez zwyczajnie uciec od cywilizacji. Obok tych rzeczywistych organizacji powstają nieformalne grupy globtroterów, organizujących samodzielnie wyprawy w egzotyczne zakątki świata. Rezygnacja z cywilizacji na rzecz prymitywnych warunków, wydaje się niektórym szaleństwem. Jednak w każdym szaleństwie tkwi jakaś metoda. Może właśnie tego rodzaju wyprawy pozwalają w pełni wykorzystać urlop, poznać odmienną kulturę, otworzyć się na świat. Jaki jest cel każdego z podróżników wiedzą tylko oni sami, jednak faktem jest, że takie egzotyczne wyprawy, łączące w sobie znamiona trekkingu i survivalu stają się coraz popularniejsze.